Ψυχοσωματικές διαταραχές: Όταν η ασθένεια του σώματος ξεκινά από το μυαλό…

Πως ο ανθρώπινος εγκέφαλος σωματοποιεί το στρες και τη θλίψη

119

Μπορεί κατ’ αρχάς να μας φαίνεται περίεργο, αλλά τόσο οι ειδικοί όσο και οι έρευνες επιβεβαιώνουν ότι μερικές φορές τα προβλήματα υγείας που μας ταλαιπωρούν ξεκινούν από το… μυαλό μας.

Το στρες όταν είναι στιγμιαίο δεν είναι τόσο επιβλαβές για την υγεία μας. Όταν όμως γίνεται χρόνιο, τότε τα πράγματα αλλάζουν και μπορεί να βλάψει όχι μόνο την ψυχική μας υγεία αλλά και τη σωματική. Μάλιστα, επιστημονικές μελέτες το έχουν συσχετίσει άμεσα με ασθένειες (π.χ. κατάθλιψη, μεταβολικά νοσήματα κ.ά.). Επιπλέον, όμως, το χρόνιο στρες επηρεάζει και το ανοσοποιητικό μας, που γίνεται πιο αδύναμο και λιγότερο ανθεκτικό στα εξωτερικά προβλήματα που απειλούν τον οργανισμό μας. Παράλληλα, είναι πιθανό, εξαιτίας του υπερβολικού άγχους, το ανοσοποιητικό μας να «μπερδευτεί» και κατά κάποιον τρόπο να επιτεθεί στον ίδιο τον οργανισμό μας, προκαλώντας τα γνωστά σε όλους μας αυτοάνοσα νοσήματα (π.χ. θυρεοειδίτιδα, λεύκη, λύκος κ.ά.).

Πού «χτυπούν» τα ψυχοσωματικά
Υπάρχουν κάποια όργανα στο σώμα μας στα οποία τείνουμε να σωματοποιούμε περισσότερο το στρες μας, ανάλογα βέβαια και με το ιστορικό και την προσωπική ευαισθησία του καθενός μας. Έτσι, μπορεί όταν περνάμε δύσκολες περιόδους να επηρεάζεται πολύ το στομάχι, το έντερό μας, να μας πονάνε τα δόντια μας, η πλάτη μας, το κεφάλι μας, να ζαλιζόμαστε, να δυσκολευόμαστε με τον ύπνο, να έχουμε συμπτώματα από το καρδιαγγειακό (π.χ. αυξημένη αρτηριακή πίεση, αίσθημα παλμών), αλλά και να έχουμε μειωμένη σεξουαλική διάθεση ή και προβλήματα στύσης οι άνδρες. Όμως, υπάρχουν και κάποιες ασθένειες ή καταστάσεις που προϋπάρχουν και το στρες επιδρά επάνω τους αρνητικά. Τέτοιες είναι: οι αλλεργίες, τα ψυχικά νοσήματα, ο μεταβολισμός, οι τιμές των λιπιδίων στο αίμα, η κατάσταση των οστών, η γονιμότητα, το άσθμα, αλλά ακόμα και η στεφανιαία νόσος ή και κάποιες μορφές καρκίνου.

Οι ψυχοσωματικές διαταραχές χαρακτηρίζονται από συνδυασμό διαφόρων αιτιολογικών παραγόντων. Αν και συνήθως προϋπάρχει βιολογική προδιάθεση οι μελέτες αποδεικνύουν ότι ψυχοσυναισθηματικοί, κοινωνικοί και οικογενειακοί παράγοντες ευθύνονται για την εμφάνιση μιας ψυχοσωματικής διαταραχής.

Πίσω απο την σωματική έκφραση μιας νόσου συνήθως συναντάμε απωθημένες επιθυμίες και σκέψεις καθώς και καταπιεσμένα συναισθήματα τα οποία ο νους αδυνατεί να διαχειριστεί με λειτουργικό τρόπο και εν τέλει τα σωματοποιεί. Για παράδειγμα η σεξουαλική δυσλειτουργία φανερώνει προβλήματα στη σχέση ενός ζευγαριού που δεν μπορούν να βρουν διέξοδο και λύση με τον διάλογο. Επίσης, πόνοι μυοσκελετικοί στα γόνατα, στη μέση ή τον αυχένα αποκαλύπτουν ισχυρά συναισθηματικά βάρη ή χρόνια ψυχοσυναισθηματική κόπωση. Γαστρεντερικές διαταραχές σχετίζονται με την αδυναμία να πάρουμε μια σημαντική απόφαση ή να αποδεχτούμε μια δυσάρεστη κατάσταση.

Η εστιασμένη ψυχοθεραπεία μπορεί να βοηθήσει το θεραπευόμενο να αντιληφθεί την αληθινή πηγή των συμπτωμάτων του και μέσω του συνειδητού πλέον μέρους του εαυτού του να αντιμετωπίσει λογικά όσα τον ταλαιπωρούν. Σ’αυτή την φάση μπορεί να συμβάλλει ο ίδιος ενεργητικά στην βελτίωση ή και στην πλήρη απάλειψη των συμπτωμάτων ανάλογα βέβαια με την σοβαρότητά τους.

Τι θεραπείες υπάρχουν για τα ψυχοσωματικά συμπτώματα;
Κάθε ασθένεια έχει τη δική της πορεία και επιλογή θεραπείας. Για τις σωματικές ασθένειες, οι φυσικές θεραπείες, όπως η φαρμακευτική αγωγή και οι εγχειρήσεις, είναι συνήθως οι πιο σημαντικές. Ωστόσο, οι γιατροί συνήθως θα προσπαθήσουν να αντιμετωπίσουν την ασθένεια στο σύνολό της και, ως εκ τούτου, λαμβάνουν υπόψη τους και τους ψυχικούς και κοινωνικούς παράγοντες που μπορεί να συμβάλλουν σε αυτήν. Έτσι, οι θεραπείες για την μείωση του στρες, του άγχους, της κατάθλιψης κλπ, μπορεί να βοηθήσουν τον ασθενή, αν ο γιατρός κρίνει ότι συμβάλλουν στη σωματική του ασθένεια.

Διαβάστε επίσης

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept